Vakantie; vrijheid blijheid?

Vakantie; vrijheid blijheid?

“Er zijn maar twee dagen in het jaar waarop men helemaal niets kan doen. De ene is gisteren, en de andere is morgen. Dit betekent dat vandaag de juiste dag is om lief te hebben, te geloven en in de eerste plaats te leven.”

Dalai Lama (Tenzin Gyatso)

Vakantie is heerlijk, dat weten we allemaal. Maar vakantie in combinatie met autisme kan best een ingewikkeld dingetje zijn. Het andere ritme, hoe vul ik mijn tijd in, wat vind ik eigenlijk leuk, enzovoorts.

Het is alweer (of: nog maar) vier weken geleden dat mijn vakantie begon.
En nu is het zondag en dus bijna maandag. Eén dag nog voordat het echte leven weer begint. Morgen dus…

Lastig

Vakantie houden vind ik eigenlijk lastig. O, begrijp me goed: ik vind het heerlijk om vrij te hebben! Dat gevoel wanneer je de dag kunt indelen zoals je zelf wilt. Wakker worden als de meeste vogels alweer klaar zijn met fluiten (ja, ik ben een avondmens). En daarna traag op gang komen met een heerlijk bakje koffie. En vooral niet praten, dat eerste uur, of zelfs twee uur. Dit tot ongenoegen van mijn vrouw die juist de laatste uren van de dag steeds stiller wordt. En na dat eerste bakje koffie nog maar één.

Maar voordat ik echt in vakantiemodus raak waarbij het genieten is van de rust, voordat ik besef dat ik vrij ben, dan gaan er nog wel een paar dagen tot een week overheen.

Tot rust komen

En op zich is dit een thema waar de meeste mensen tegenaan lopen; werkelijk tot rust komen. Hoe doe je dat eigenlijk? En lukt dat wel helemaal?

Mijn ervaring is dat vakantie mij vaak juist ONrust geeft…
Waarom eigenlijk?

Net voor mijn vakantie hoorde ik een interessant gesprek op Groot Nieuws Radio over vakantie en rust. Er werd gezegd dat juist in deze periode wanneer je uit je reguliere setting bent, er gevoelens naar boven kunnen komen die aangeven wie je echt bent en wat je echt wilt.

Weet je nog van Mallorca?

Met regelmaat vertelt mijn vrouw de ‘anekdote’ over de laatste dag van onze eerste vakantie samen. Het was september 1995, we waren een weekje weggeweest naar Palma de Mallorca. Een oud hotelletje met uitzicht op een achterbuurt. Maar ach, we waren samen en dat was geweldig! Het was mijn eerste vliegvakantie en dan ook nog samen met de liefde van mijn leven. En ik proefde van een vrijheid en rust die ik nog nooit van mijn leven had ervaren.

Maar toen kwam de laatste avond.

De vrijheid en rust maakten plaats voor een enorme onrust en ik keerde totaal in mijzelf. Het vooruitzicht naar het normale leven maakte me eigenlijk bang, verdrietig en enorm depressief. Als bij toverslag was de leuke sfeer verdwenen. Niet echt gezellig voor mijn vriendin. Niet echt een leuk einde van de vakantie.

Dit verhaal geeft aan wat ik meestal (in meer of mindere mate) ervaar tijdens vakanties. Vanaf de start van een vakantie (of zelfs bij een vrije dag) zie ik alweer op tegen het einde ervan. Deze gevoelens zorgen ervoor dat ik weinig verlof opneem en maar gewoon doorga want dan hoef ik niet te switchen tussen al die emoties…

“Ik begin meteen met aftellen…”

Iemand met autisme

Iemand met dezelfde gevoelens zei onlangs tegen me: “Eigenlijk wil ik niet aan de vakantie beginnen, want dan begint meteen het aftellen. Stom hè?”

Nee, ik vind dat dus helemaal niet stom, bij mij gaat het precies zo. En met name wanneer ik over de helft ben want dan gaat het echt de verkeerde kant op. Maar ik weet ook dat dit er gewoon bij hoort.

Teruggrijpend op het interview dat ik laatst hoorde ben ik gaan nadenken over die woorden. Over dat je jezelf leert kennen met je diepste wensen en verlangens wanneer je tot rust komt. En ik begrijp inmiddels wel zo ongeveer wat het is wat mijn diepere verlangens zijn.

Vrijheid

zo’n twee jaar geleden tijdens één van de trajecten bij een psycholoog -toen had ik nog niet de diagnose autisme, dit was totaal niet in beeld- vertelde ik dat telkens het woordje ‘vrijheid‘ bij mij bovenkomt. Dat het dát is wat ik zoek; vrijheid. O, ik weet heus wel dat iedereen graag vrij wil zijn om je eigen ding te kunnen doen. Daarin ben ik niet anders. Maar het gevoel van het keurslijf, het grote ‘MOETEN’ van van alles en nog wat, dat is waar ik vaak tegenaan loop.

Ik zoek dus echte vrijheid. Een utopie? Ik denk van wel, iedereen moet altijd ergens aan voldoen, er blijven altijd verplichtingen in meerdere of mindere mate. Maar dat gevoel, die drang naar echte vrijheid, dat voel ik niet wanneer ik gewoon in het normale leven zit. Want dan doe ik mijn ding en kan ik er niet over nadenken. Tijdens vakanties komen die gevoelens weer naar boven en eigenlijk wil ik die niet voelen…

Groen is gras

Juist tijdens vakanties haal ik mij weer van alles in het hoofd, dat ik misschien ander werk moet gaan doen. Of dat ik voor mijzelf moet gaan werken. Of… Inmiddels weet ik dat het gras nergens echt groener is en dat mijn gras eigenlijk al best wel heel groen is!

En daarin ben ik denk ik wel anders dan gemiddeld, daarin komt een stukje ass naar boven. Mijn zoektocht naar echte rust.
Want al zo lang als ik mij kan herinneren is het grote MOETEN mijn struikelblok. Het naar school moeten gaan, het huiswerk dat gedaan moet worden (en dan wel tot in de puntjes zodat ik er gek van werd), het werk dat altijd goed moet zijn, het aardig en sociaal moeten zijn, het alle ballen hoog moeten houden en ga zo maar door.

Mijn ass zorgt ervoor dat ik maar moeilijk scheiding kan maken tussen wat echt wel of niet moet. En dus probeer ik mijn hele leven lang alles maar zo goed mogelijk te doen want dan weet ik zeker dat het voldoende is. Maar dat terwijl mijn energie op dat gebied waarschijnlijk minder is dan gemiddeld.

En dat is behoorlijk uitputtend…

Wat is het dan heerlijk wanneer je vakantie hebt en dat er eigenlijk niets moet en alles mag.

Dus vakantie=vrijheid en blijheid?

Ja en nee.

Gelukkig gaat het steeds beter met me en heb ik een redelijke balans gevonden tussen werk en privé. Daar heeft mijn diagnose zeker aan meegeholpen want ik mag en durf nu keuzes te maken voor mijzelf, voor meer vrijheid. Door deze zelfkennis zie ik minder op tegen het echte leven na de vakantie.

En, echt heel belangrijk: met mijn diagnose kan ik beter bepaalde afspraken maken met mijn werkgever die daar gelukkig voor open staat!

Morgen?

Morgen moet ik weer.
Nee, morgen mag ik weer.

En morgenavond vraag ik mijzelf af waarom ik toch vier weken tegen morgen heb opgezien.

Dus: ik probeer inderdaad te genieten van het hier en nu.
Morgen zal ook wel goed komen.

“Maak je dus niet bezorgd over de dag van morgen, want de dag van morgen zal zich wel bezorgd maken over zichzelf. “

Jezus Christus
Matteüs 6:34

 

Reacties: 2

  1. Edo van de Schootbrugge Libuška schreef:

    Wat prachtig omschreven. Ik heb er ook herkenning in: het ‘ochtend’ ritueel als avondmens en het vrijheid gevoel, ook bij de sociale dingen zoals ‘ik moet bellen om belangstelling te tonen, ik moet naar die verjaardag, anders denken ze dat ik die persoon niet belangrijk vind, enz.’ Ik heb zelf geen ass, mijn dochter wel (ik heb zeker wel kenmerken) en ik kan me goed voorstellen dat dat het veel lastiger maakt voor jou.

    Wat ontzettend fijn dat je baat hebt bij de gekregen diagnose en wat geweldig dat je werkgever er zo goed mee om gaat! Dat laatste is helaas niet altijd het geval.

    • Edo van de Schootbrugge Edo schreef:

      Thanx Libuška!

      Het is werkelijk altijd fijn wanneer er herkenning is bij anderen. Zoals je ook aangeeft over de sociale verplichtingen enzo, dat kan zóóóó lastig zijn.
      Echt heel lang heb ik gedacht zo ongeveer de enige te zijn met dit soort gedachten. En reacties zoals die van jou (en andere soortgelijke) bewijzen het tegendeel en geven ‘de burger weer moed’!

      En ook ben ik idd heel blij met het begrip van mijn werkgever, ik heb zeker al wel verhalen gehoord van anderen waarvan de werkgever niet eens wist wat autisme was, laat staan er begrip voor had. Dus over groener gras gesproken…

      O ja, even off topic: tekenen is ook een hobby van mij.Ik hoop daarom nog veel van jouw mooie creaties tegen te komen op jouw blog zoals deze prachtige tekening van een wolf:
      https://ditwasgetekend.wordpress.com/portfolio/dieren/#jp-carousel-206

Leuk als je een reactie geeft!

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.