Hoe herken je een autist

Hoe herken je een autist

Het schrijven van deze blogs heeft al best wat teweeg gebracht. En eerlijk gezegd vind ik dat heel erg mooi en bijzonder. Het heeft al voor diverse gesprekken gezorgd en daardoor lukt het me om op een laagdrempelige manier wat te vertellen over mezelf, wat mij bezighoudt, maar ook over (verborgen) autisme.

Zo raakte ik vorige week in gesprek met een man die mijn blog had gevonden via mijn LinkedIn-account. Hij was oprecht geïnteresseerd in mijn verhaal. Dat deed me goed. Tegelijk was het ook wel een beetje spannend want hoewel ik mijn verhaal de wijde wereld ingooi via deze site blijft het toch een beladen onderwerp; autisme. En om als man je diepere gevoelens, moeiten, verdriet etc. open en bloot te laten zien kan misschien ook wel behoorlijk ‘soft’ overkomen. Wanneer er dan door een andere man naar gevraagd wordt voel ik tegelijk een beetje schroom, uit angst dat ik soft of raar gevonden wordt. Maar wat ik schrijf is toch wie ik ben. Dus…

Maar goed, ik raakte dus in gesprek met deze persoon. Twee dingen zijn bij mij nogal blijven hangen en als een soort echo komen deze steeds weer terug in mijn gedachten. Trouwens, dat blijven hangen in een gevoel, in een gebeurtenis kan ook een ass-dingetje zijn, daar schrijf ik nog eens een blog over. Het eerste wat mij in dit geval is bijgebleven is zijn verbazing.

Maar je ziet helemaal niets aan jou, je merkt het niet bij je…

Verbaasd persoon

Zijn verbazing bleek uit het feit dat hij aangaf het niet te merken bij mij. ‘Maar je ziet het helemaal niet aan je!’  Op zich waarschijnlijk goed bedoeld, als compliment dat ik het zo goed doe, er zo normaal uitzie. En zoals ik in een eerder blog ook al eens schreef begrijp ik dit soort uitspraken ook volledig. Want het heersende beeld van een autist is toch iemand die bijvoorbeeld niet goed praat, wiegend achter zijn bureau zit, heel bijzondere dingen kan (Rainman), of er misschien een beetje anders, excentriek uitziet.

Tsja, deze beelden passen volgens mij niet bij mij. Ik praat wél (zij het vaak met tegenzin omdat het moeite kost wát ik moet zeggen), zit meestal normaal achter mijn bureau (soms een beetje onderuit gezakt maar dat is dan ook alles), heel bijzondere dingen kan ik volgens mij niet en voor zover ik mijzelf kan beoordelen zie ik er vrij normaal uit. En ik functioneer op een behoorlijk niveau al zeg ik het zelf. Mijn werkveld is tussen al die anderen die er veelal wél voor gestudeerd hebben, in tegenstelling tot mij, ik die amper een studie heb gevolgd (ook als gevolg van…). En toch kan ik heel goed meekomen. Daar zie je het dus ook niet aan bij mij.

Ik snap het wel dat er niet meteen gedacht wordt dat ik een ass-er zou zijn. En toch voelen dat soort opmerkingen dat ik er normaal uitzie ook wel een beetje ongemakkelijk. Alsof men het eigenlijk niet gelooft, alsof ik mijzelf aanstel, alsof ik mijzelf moet verantwoorden.

Op zo’n moment weet ik ook niet zo goed wat ik erop moet zeggen. Het zal meestal zoiets zijn als ‘dank je wel voor je compliment maar het is toch echt waar. Ik heb autisme.’

Maar hoe merk je dit dan in het dagelijks leven?


Geïnteresseerd persoon

Het tweede wat mij bijbleef van het gesprek met hem was zijn vervolgvraag.

Hij vroeg geïnteresseerd op welke manier ik in het dagelijks leven geconfronteerd wordt met ass. Wauw, ook nog zo’n ingewikkelde vraag. Of eigenlijk, de vraag is eenvoudig en logisch maar het antwoord is complex. Pfff… Ik weet eigenlijk niet wat ik moet zeggen om op een begrijpelijke, korte manier te vertellen waar ik tegenaan loop. Want veel van mijn dingetjes zijn dan weer te beantwoorden met opmerkingen zoals: “Ja, daar heb ik ook wel eens last van”. Of “Ok, dat herken ik ook wel een beetje“. En als klap op de vuurpijl is er de dooddoener “Och, iedereen heeft toch wel wat, we zijn allemaal een beetje autistisch”.

We zijn allemaal een beetje autistisch

Het feit dat iemand vindt dat we allemaal een beetje autistisch zijn zegt vaak genoeg. Die persoon denkt licht over wat het werkelijk betekent om ass-er te zijn. Tegelijk merk je een beetje van het ongeloof, of misschien wel een vleugje van “hij stelt zich aan met zijn autisme. Hij is gewoon een watje”.

Nu moet ik eerlijk zeggen dat ik in het gesprek vorige week dit soort reacties niet kreeg. Maar ik vond het wel lastig om nu echt uit te leggen waar ik tegenaan loop. Ik gaf op dat moment maar als voorbeeld dat ik ‘dit soort dingen’, het feestje dus waar we op dat moment waren, best lastig vind. Vooral het er tegenop zien en de energie die het allemaal kost. En ook kon ik hem uitleggen dat ik helemaal vastloop bij substantiële veranderingen met name op werkgebied zoals een andere baan/functie. Toen was het tijd om te eten dus hoefde ik niet verder iets uit te leggen; saved by the bell.

Hoe leg ik het uit?

Maar om nou makkelijk aan iemand uit te leggen op welke manier ik elke dag met mijn autisme te maken heb… Da’s niet eenvoudig. Het feit dat ik niet graag praat over ‘niks’, dat ik liever niet aan de koffietafel zit bij al die anderen, of dat ik werkelijk een bloedhekel heb aan thuis de telefoon opnemen, of de deur opendoen als er aangebeld wordt, of dat ik al dagen van tevoren opzie tegen dat feestje, dat ik van binnen helemaal doldraai bij onverwacht bezoek, dat ik dagenlang opzie tegen die vergadering, of….
Dit zijn zomaar een paar voorbeelden die me te binnen schieten.

Ach, het kan als gezeur en gezever worden afgedaan; dit soort dingetjes. En iemand die het zelf niet heeft zal ook nooit kunnen bevatten wat het allemaal met me doet. Nooit kunnen begrijpen hoeveel impact dit heeft in het dagelijks leven. En dit zijn dan de kleine, dagelijkse dingetjes waarin ik mijn weg inmiddels redelijk heb gevonden. De grote dingen zoals bijvoorbeeld helemaal van het padje raken bij een nieuwe baan, die grote dingen komen gelukkig niet meer zo vaak voor. Want als je me in die tijden zou zien dan weet je echt wel dat er iets aan de hand is. Vraag maar aan mijn vrouw…

Dus hoe herken je een ass-er?

Niet.
Althans vaak niet op het eerste gezicht. Diegenen die gewoon proberen mee te draaien in de maatschappij werken keihard om ook gewoon te zijn. En dat resulteert erin dat het aan de buitenkant lijkt dat iemand goed meekomt. En totaal niet op een autist lijkt. Maar de binnenkant… Ik ben ervan overtuigd dat er heel veel mensen met problemen rondlopen en die mogelijk ook in de molen van hulpverlening zitten, maar waarbij niet herkend wordt dat het autisme is. Zie ook mijn vorige twee blogs. Ik ben ervan overtuigd dat veel diagnoses zoals depressie, angsten etc. ten diepste veroorzaakt worden door autisme. Maar ja, dat zie je dus niet zo makkelijk.

Zoek de fout

Ik ben blij dat ik met mijn blogs iets kan delen van mijzelf. Het helpt mij enorm om mezelf te uiten, iets wat met praten vaak niet lukt.

En misschien, als je goed op me let, herken je wat van bovenstaande trekjes in me. Herken je iets van wat anderen misschien raar noemen, of foutjes.

Of misschien herken je het ook niet.

Omdat ik zo mijn best om ‘gewoon’ te zijn.

 

Geen reacties

Leuk als je een reactie geeft!